آشنایی با انواع مولکول های زیستی، بخش چهارم : اسیدهای نوکلئیک

به زنجیره های طویل مولکولی یک یا دو رشته ای که از تعداد زیادی نوکلئوتید تشکیل شده است، اسید نوکلئیک گفته می شود. در واقع، نوکلئیک اسیدها که در همه جانداران یافت می شوند، پلیمرهای خطی هستند که از تکرار واحدهایی به نام نوکلئوتید تشکیل شده اند.

نقش اسید های نوکلئیک

دو نوع اسید نوکلئیک وجود دارد: دئوکسی ریبونوکلئیک اسید (DNA) و ریبونوکلئیک اسید (RNA). این ها مولکول هایی هستند که جانداران را قادر به تولیدمثل و انتقال ویژگی های پیچیده شان از یک نسل به نسل بعد می کنند. در میان این مولکول ها، DNA، تنها مولکولی است که می تواند همانندسازی کرده، سنتز RNA را هدایت کند و از طریق  RNA نیز سنتز (سنتز به عملی گفته می‌شود که طی آن یک ماده توسط واکنش شیمیایی از مواد اولیه ساخته می‌شود.) پروتئین ها را کنترل نماید.

ادامه نوشته

آشنایی با انواع مولکول های زیستی، بخش سوم : پروتئین ها

اهمیت پروتئین ها از نام شان پیداست که از کلمه یونانی Proteios به معنی «جایگاه اول» آمده است. پروتئین ها بیش از %50 وزن خشک بیشتر سلول ها را می سازند و  در هر فرآیندی که جانداران انجام می دهند، کاربرد و نقش موثر دارند. برخی پروتئین ها، به واکنش های شیمیایی سرعت می دهند، درحالی که برخی دیگر در استحکام ساختاری، ذخیره، جابه جایی، ارتباطات سلولی، حرکت و دفاع در برابر مواد خارجی نقش دارند.

ادامه نوشته

آشنایی با انواع مولکول های زیستی، بخش دوم : لیپید ها

لیپید ها

لیپیدها، دسته ای از مولکول های زیستی هستند که به شکل پلی مر نیستند. ترکیباتی با نام لیپیدها در کنار یکدیگر گروه بندی می شوند که دارای یک ویژگی مهم مشترک می باشند: آنها آب دوست نیستند و یا تمایل کمی به آب دارند. رفتار آب گریزی لیپیدها بر پایه ساختار مولکولی آنها است. اگرچه لیپیدها دارای پیوندهای قطبی در رابطه با اکسیژن هستند ولی بیشتر از هیدروکربن ها ساخته شده اند. (هیدروژن و کربن دارای پیوند غیرقطبی می باشند و پیوند های غیرقطبی آب گریز هستند و یا تمایل کمی به آب دارند.) در این مطلب بر روی انواع مهم تر لیپید های زیستی متمرکز می شویم: چربی ها، فسفولیپیدها و استروئیدها.

ادامه نوشته

آشنایی با انواع مولکول های زیستی، بخش اول : کربوهیدرات ها

با توجه به پیچیدگی حیات بر روی زمین، انتظار می رود تا جانداران تنوع مولکولی بسیار زیادی داشته باشند. اما با این وجود تمامی مولکول های مهم بدن جانداران، از فیل گرفته تا باکتری ها، در چهار دسته قرار می گیرند؛ کربوهیدرات ها، لیپید ها، پروتئین ها و اسید های نوکلئیک. در این مطلب به بررسی عملکرد کربوهیدرات ها را خواهیم پرداخت.

 

 

 

ادامه نوشته